File : peper ปีที่ 10 ฉบับที่ 5 มีนาคม-เมษายน 2544
คอลัมน์ : ตู้ยา สอ.
ผู้เขียน : ภก.สรจักร ศิริบริรักษ์
พริกไทยดำขาว

พริกไทย เรียกเป็นภาษาอังกฤษว่า Black Pepper เป็นพืชจำพวกเถาเลื้อย มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Piper nigrum ในวงศ์ Piperaceae ซึ่งมีเพื่อนร่วมสกุล พลู (Piper betel ) ที่ใช้กินหมาก
ถิ่นกำเนิดของพริกไทยอยู่บริเวณแถบชายฝั่งมะละบาร์ ซึ่งอยู่ทางตะวันออกเฉียงใต้ของประเทศอินเดีย และต่อมาได้แพร่กระจายสู่เอเซียตะวันออกเฉียงใต้ อันได้แก่ ไทย มาเลเซีย อินโดนิเซีย และพม่า
เม็ดหรือผลพริกไทยค่อนข้างกลม เรียงตัวเบียดกันหนาแน่นบนช่อดอก อาจเรียงแบบแถวคู่หรือเดี่ยว ผลพริกไทยอ่อนจะเป็นสีเขียว อ่อน และจะเข้มขึ้นตามอายุผล เข้าเดือนที่ห้า ผิวเม็ดจะเริ่มแก่เป็นมัน เปลี่ยนเป็นสีเขียวปนเหลือง ส้ม และแดงในที่สุด ผลสุกจะขยี้ให้เปลือกหลุดได้ง่าย ข้างในผลคือเมล็ดแข็ง เมล็ดขนาดใหญ่จะมีกลิ่นฉุนน้อยกว่าเมล็ดขนาดเล็ก
พันธุ์พริกไทยที่ดีได้แก่ พันธุ์พื้นเมืองของจันทบุรี พันธุ์ปะเหลียน จังหวัดตรัง พันธุ์พื้นเมืองกระบี่ พันธุ์ใบยาว พันธุ์มาเลเซีย พันธุ์ซาราวัคหรือ คุชชิ่ง และพันธุ์ศรีลังกา
เมล็ดพริกไทยที่เราใช้บริโภคทุกวันมีสองชนิดคือ พริกไทยดำและพริกไทยขาวซึ่งเรียกอีกอย่างว่าพริกไทยล่อน
พริกไทยดำทำโดยเก็บช่อที่แก่จัดมากองสุมรวมกันบนเสื่อลำแพนหรือลานซีเมนต์ ใช้สังกะสีหรือผ้าใบคลุมไว้ให้เม็ดหลุดจากขั้ว จากนั้นใช้เท้าขยี้บนกองพริกไทยจนเม็ดหลุดจากรวงหมด ร่อนและเหยียบซ้ำอีก นำเม็ดที่ได้ไปผึ่งแดด 5 - 6 วัน ผิวจะเหี่ยวย่นเป็นสีดำ พริกไทยขาวทำโดยเก็บช่อพริกไทยแก่มาตากแดดเล็กน้อย นวดเพื่อแยกเมล็ดออก ใส่กระสอบแช่น้ำ 7 - 14 วัน แล้วจึงนำเข้าเครื่องนวด ขัดผิวให้หลุดเหลือแต่เมล็ดใน สารสำคัญที่ทำให้เกิดรสเผ็ดร้อนมีในส่วนเปลือกเป็นส่วนใหญ่ ดังนั้นพริกไทยดำจึงมีรสเผ็ดและหอมกว่าพริกไทยขาว แต่คนกลับไม่นิยมเพราะไม่สะดวก และแลดูไม่สวย

ประโยชน์ของพริกไทย

ในทางยา คนโบราณใช้พริกไทย 15 เม็ดบดผสมเหล้าโรง รับประทานขับลม (เหล้าโรง 2 - 3 ช้อนโต๊ะก็พอนะครับ อย่าให้ถึงขวด) พริกไทยช่วยบรรเทาอาการนอนไม่หลับ ขับเสมหะ หอบ ไอ สะอึก เป็นยาบำรุงธาตุ ถูฟันแก้รำมะนาด ผสมในยาอายุวัฒนะ เช่นสูตรหนึ่งใช้พริกไทยและต้นเหงือกปลาหมออย่างละเท่าๆกัน บดเป็นผง ผสมน้ำผึ้งเดือนห้า ปั้นเป็นลูกกลอน รับประทานทุกวันเป็นยาอายุวัฒนะเป็นต้น

ในทางการแพทย์แผนปัจจุบัน พบว่าพริกไทยช่วยกระตุ้นการไหลของน้ำลายและน้ำย่อย ช่วยขับลมในกระเพาะอาหาร กระตุ้นให้กล้ามเนื้อในกระเพาะและลำใส้เคลื่อนไหวอย่างสม่ำเสมอ อาหารถูกย่อยง่าย นอกจากนี้พริกไทยยังสามารถยับยั้งการเจริญเติบโตของเชื้อจุลินทรีย์บางชนิดได้

- ฤทธิ์ยับยั้งแบคทีเรียมีการทดลองหลายครั้งเพื่อหาฤทธิ์ยับยั้งการเจริญเติบโตของเชื้อแบคทีเรีย รายงานตีพิมพ์ใน Am J Chin Med, 22: 2,1994, 169-74 โดย rez C, Anesini C กล่าวว่า คณะผู้วิจัยพบว่าสารสะกัดจากพริกไทยสามารถยับยั้งการเจริญเติบโตของเชื้อ penicillin G resistant strain of Staphylococcus aureus ซึ่งเชื้อดังกล่าวสามารถพบได้มนทางเดินหายใจ

- พริกไทยกับมะเร็งSingh A, Rao AR แห่งสถาบัน Cancer Biology Laboratory ,มหาวิทยาลัย Jawaharlal Nehru , New Delhi, India ได้ทดสอบประสิทธิภาพของพริกไทยที่มีต่อการทำงานของตับในหนูทดลอง โดยป้อนอาหารที่มีพริกไทยเทียบกับอาหารที่ไม่มีพริกไทย 10 และ 20 วัน แล้ววัดการทำงานของตับ เขาพบว่าพริกไทยสามารถเร่งให้ตับทำลายสารพิษมากขึ้นอย่างน่าพอใจ

- Nakatani N, Inatani R, Ohta H, Nishioka A 1986 ได้วิจัยสารสำคัญในพริกไทย พบว่า สารพวกฟีนอลิกส์ (Phenolics) ในพริกไทย มีคุณสมบัติเป็น Antioxidant อย่างดี เหนือสารธรรมชาติอื่นเกือบทั้งหมด และเสมอหรือแรงกว่า BHA และ BHT ซึ่งเป็นสารสังเคราะห์ พริกไทยมีคุณสมบัติต้านสารก่อมะเร็งในอาหารได้อย่างดี หรือกล่าวง่ายๆคือ พริกไทยช่วยป้องกันมะเร็งได้

- พริกไทยทดแทนบุหรี่ Rose JE, Behm แห่งห้องปฏิบัติการวิจัยนิโคตีน ( Nicotine Research Laboratory (151-S), V.A. Medical Center, Durham ) ทดลองใช้น้ำมันสะกัดพริกไทยให้คนติดบุหรี่ 48 คนดมแทนบุหรี่ พบว่าพริกไทยสามารถลดความอยากบุหรี่และลดความหงุดหงิดได้ อย่างดี ผลการวิจัยถูกตีพิมพ์ใน Drug Alcohol Depend, 34: 3,1994 Feb, 225-9
สรุป

พริกไทยถูกใช้เป็นอาหารและยามาแต่โบราณ พริกไทยขาวไม่มีสารฟอกสีและฤทธิ์แรงกว่าพริกไทยดำ บัดนี้มีการวิจัยที่ชี้ให้เห็นว่า พริกไทยช่วยให้ระบบย่อยอาหารทำงานดีขึ้น ช่วยจับสารก่อมะเร็งในอาหาร และช่วยยับยั้งการเจริญเติบโตของจุลินทรีย์

เหยาะพริกไทยสักนิดดีไหมครับ?